Bovenlichten kwamen in zwang nadat de gang als entree en toegang tot de belendende vertrekken het vroegere ‘met de deur in huis vallen’ had vervangen. Dit bovenlicht bracht licht in de duistere gang en dit venster boven de voordeur werd vanaf het midden van de 18e eeuw soms voorzien van een ornament. Een dergelijke versiering verleende het pand allure en het aanzien van het ontroerend goed vergrootte uiteraard de status van de bewoner.

Deze geornamenteerde bovenlichten zijn in onze gemeente nu nog aanwezig maar verdienen alle aandacht en zorg. Dit geldt vooral voor de aan weer en wind blootgestelde houten exemplaren. Voor de onderstaande decoratieve versiering, te vinden aan de Hamrikkerweg in Nieuw Scheemda, is het jammer genoeg al te laat:

De levensboom in het bovenlicht van Noorderstraat 21 vertoont, zoals gebruikelijk, een rechtopstaande stam met een weelderig gestileerd wortelstelsel en een kruin van bescheiden omvang. Dit kunstig door een professionele vormgever ontworpen exemplaar is van gietijzer vervaardigd en daardoor, hoe fraai ook, niet als uniek te bestempelen.
Deze seriematig geproduceerde levensbomen komen in groten getale voor en zijn moeilijk te dateren.

Een uniek bovenlicht vinden we boven de voordeur van de boerderij Zuiderstraat nr. 63: twee wapenschilden omstrengeld door acanthusblad. Een site-bezoeker merkte op dat het hier de wapens “rozen en lelie” van de fam. Klugkist en “leeuwen” van de fam. Sierts betreft. In 1836 trouwde bewoner Tjark Luitjen Boelema met Siebentje Sierts Klugkist.

Heiligelaan 97: het huis is eind 20e eeuw grondig gerestaureerd waarbij het bovenlicht niet werd vergeten en voorzien van een, naar oude voorbeelden, zeer smaakvol vormgegeven gevulde bloemenvaas. De kartelrandversiering komt ook voor in 19e eeuwse gietijzeren voorgangers.

Er bevindt zich een zeer apart bovenlicht boven de deur van het pand Kerkstraat 92. De deur met ovale cartouche is waarschijnlijk in het eerste kwart van de 19e eeuw geplaatst en vormt een smaakvolle combinatie met het bovenlicht voorzien van een door de houtsnijder bijzonder origineel gesneden levensboom.

Huize Rustenbroek aan de Kerkstraat heeft een kwaadkijkend leeuwtje, liggend op een bed van bladeren in het bovenlicht. Toch een fraai stukje houtsnijwerk al is het dan zonder de gebruikelijke hoornen des overvloeds en andere tierelantijnen.

Van het licht op het adres Achter de Wal 5 is te melden dat men bij het overschilderen voor het gemak voor een monochromatisch uiterlijk heeft gekozen. Dit handgesneden bovenlicht doet enigszins denken aan het veelkleurige exemplaar van Hereweg 83 Meeden.

Een imposante fraai gesneden leeuw waakt in een robuuste deurpartij van de indrukwekkende gevel van het pand nr. 118 aan de Hereweg. Deze keer zonder hoornen des overvloed maar dat gemis wordt voldoende door het voorfront van deze kapitale boerderij goedgemaakt. Het dubbele bovenlicht met neo-Empire versieringen is van dit alles een belangrijk onderdeel, evenals de neo-Korintische zuilen.

Het houtsnijwerk in het bovenlicht van Hereweg 83 is zeer fraai in kleur gehouden. De acanthus, de draperieën en de vorm van de vaas zijn al sinds Lod XVI (1770-1795) in zwang maar deze uitbeelding is in een daarvan afgeleide neostijl.

Op Hereweg 87 is in het licht een mooie liggende houtgesneden leeuw op een florale ondergrond te vinden. Zoals het merendeel van alle houten figuren in Menterwolde is dit exemplaar ook in het laatste kwart van de 19e eeuw aangebracht.